Vleesproductie op historisch laag niveau

In de eerste negen maanden van 2026 hebben de grote Nederlandse varkensslachterijen gezamenlijk 9,91 miljoen varkens geslacht. Cijfers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) sinds 2009 wijzen uit dat dit een historisch laag aantal is. Uit de statistieken blijkt dat je terug moet naar de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw om zulke lage aantallen in Nederlandse slachterijen te vinden.

Het totale aanbod van vleesvarkens in Nederland bereikt ook een nieuw laagterecord. Omdat dit jaar tot en met september nog geen 300.000 Nederlandse vleesvarkens in het buitenland zijn geslacht, komt het totaalaantal op de markt gekomen vleesvarkens in ons land uit op 10,2 miljoen dieren.

10,1 miljoen varkens geslacht

Uit slachtdata van RVO over 2009 blijkt dat in negen maanden ‘slechts’ 10,1 miljoen vleesvarkens in Nederland zijn geslacht. De levende export lag toen wel op een hoger niveau: in dat jaar werden 4,7 miljoen slachtrijpe vleesvarkens geëxporteerd. Kortom, de varkensproductie ten opzichte van kwartalen 1, 2 en 3 in 2009 ligt nu ruim 3,5 miljoen dieren lager (-25 procent).

Opvallend is dat de geslachte varkens dit jaar ook nog eens gemiddeld 1,5 kilo minder wegen dan in dezelfde periode van 2025 (98,7 kilo versus 100,2 kilo). Een lager slachtgewicht heeft een positief effect op het vleespercentage. Dit jaar prikken de varkens gemiddeld 59,1 procent vlees, in 2025 was dat 58,6 procent.

Effect van hittegolven

Al met al zet de nationale varkensvleesproductie dit jaar een flinke stap achteruit. Niet alleen door het gedaalde varkensaanbod, maar ook doordat ze lichter zijn geslacht. De regionale hittegolven tussen mei en augustus hadden effect op de voeropname en groei. Een weekgemiddelde (in week 28) van 95,6 kilo geslacht gewicht is zeldzaam laag. RVO-cijfers tonen aan dat een vrijwel identiek weekgemiddelde voor het laatst is geregistreerd in week 30 in 2019.

Het volume aan varkensvlees dat de slachterijen dit driekwart jaar op de markt hebben gebracht, komt uit op 0,979 miljoen ton. In 2025 was dat in dezelfde periode 1,054 miljoen ton. Dat is een volumedaling van 7 procent. De sectorkrimp zorgt voor een veranderend slachterijlandschap in Nederland. Zo kondigde Vion op 6 oktober aan de varkensslachterij in het Gelderse Apeldoorn te koop te zetten.

Vion verplaatst activiteiten

Het vleesverwerkingsbedrijf kan de activiteiten van die locatie verplaatsen naar de varkensslachterijen in het Noord-Brabantse Boxtel en het Gelderse Groenlo. CEO Tjarda Klimp van Vion gaf aan de productie op hun twee locaties te concentreren om de slachtcapaciteit optimaal te benutten.

Sinds 2016 hebben twee grotere varkensslachterijen het veld geruimd. In februari 2016 staakte Hilckmann met de slacht van varkens en runderen in Nijmegen. Het plan voor nieuwbouw op een locatie in het Brabantse Haps verdween in de prullenmand, omdat het familiebedrijf geen vertrouwen had in een toekomst met voldoende aanbod van vleesvarkens.

Daarnaast kreeg ook de Gelderse slachterij J. Gosschalk in Epe te maken met een onoverkomelijke financiële tegenslag. Dit bedrijf sloot in 2023 de poorten voor vleesvarkens.