'Plannen zijn er volop, maar het draait nu om presteren en blijven optimaliseren'

Voor de twee vleesvarkensstallen en een sleufsilo met vierkante in lichtgroene folie gewikkelde balen liggen drie voersilo's. Vlak daarachter is de inrit naar het erf van maatschap Liefting in het Gelderse Nijkerk. 'Ik heb altijd plannen', vertelt Niels Liefting.

'In de Gelderse Vallei worden zoveel stallen gesloopt dat ik weleens wat bruikbaars koop om daarop voor te sorteren. Niet dat ik onze 175 zeugen, biggen en 1.600 vleesvarkens meer voersoorten wil gaan verstrekken. Wel zal een van de silo's gevuld worden met houtpellets als voeding voor een tweedehands biomassakachel.'

Alle werkzaamheden op het gesloten varkensbedrijf met eigen aanfok verricht Liefting samen met zijn ouders. De zeugen en biggen zijn zijn werkterrein en dat van zijn moeder. De vleesvarkens zijn in handen van zijn vader. 'Ik hoop dat ze vitaal blijven, oud worden en nog lang vanuit Voorthuizen hierheen willen komen', benadrukt de 26-jarige varkenshouder.

Liefting legt uit dat te maken hebben met arbeidspieken. 'Dit omdat we sinds 2012 werken in een vierwekensysteem met vijf productiegroepen. Om biggen van minimaal 25 dagen leeftijd te spenen, werken we met alternerend spenen.'

Doodliggen minimaliseren

In de kraamhokken helpen de balansvloeren om het doodliggen van pasgeboren biggen te minimaliseren. Van de gemiddeld 16,2 levend geboren biggen per worp worden er 14,8 speenwaardig, mede door de lichtste biggen tot twee weken extra zoogtijd te geven.

In reservekraamhokken plaatst de ondernemer mengtomen bij de slachtzeugen uit de speengroep van 35 kraamzeugen. 'Onze rotatiekruisingsgelten selecteren we op minimaal zestien goed over hun buik verdeelde spenen', licht hij toe. 'Als zeug zijn ze in staat 36 kwaliteitsbiggen per jaar te spenen.'

Goed aan het vreten krijgen

VitaPorc toevoegen aan het zeugenvoer heeft volgens Liefting de fitheid van de zeugen verbeterd, evenals de vitaliteit van de geboren biggen. 'Ze gaan vlot op zoek naar een speen en bij 18-plustomen pas ik split suckling toe.'

Op dag drie tot vijf na het werpen start de varkenshouder met het cupsysteem in de kraamhokken om melk bij te geven. Enkele dagen later begint hij met een prestarter in voerbakjes. Vanaf de veertiende dag vervangt Liefting dat geleidelijk door speen-Krusli van ABZ Diervoeding.

'Op deze manier lukt het om zowat elke big voor het spenen aan het opnemen en verteren van vast voer te krijgen', meent de ondernemer. 'Dat zie ik aan hun gevulde buikjes en de rust. Af en toe wegen we de koppels bij het spenen en dan zit het gemiddelde biggewicht op 7,5 tot 7,7 kilo', aldus de varkenshouder.

Speen-Krusli voor gezonde darmen

Na het spenen voert de varkenshouder de biggen nog zeven tot tien dagen speen-Krusli. 'Deze speciale voervorm zorgt voor zichtbaar gezonde darmen', zegt Liefting, wijzend op de mest in de droge biggenhokken. 'Om naadloos over te schakelen en ze flink door te laten trekken, geef ik biggen-Krusli in hun voerbakken tot het verplaatsen naar de vleesvarkensstallen op 25 kilo.'

De totale uitval na het spenen blijft beperkt tot 1,7 procent. 'De circa honderd slachtbiggen die we per jaar verkopen, zijn gezonde dieren, meestal met een breuk', vertelt de ondernemer.

In de vleesvarkensstal zorgt de computergestuurde droogvoerinstallatie voor het op maat voeren van de beren en gelten. De verse lucht stroomt via een geperforeerde damwand onder de dichte vloeren en het voerpad de afdelingen binnen. Een ingenieus verwarm- en koelsysteem in de dichte vloeren zorgt voor extra comfort bij hun varkens.

Met deze praktische innovatie was zijn vader een van de genomineerden bij Het Beste Idee van Varkensland in 2025. Liefting: 'De investering is rond de 3 euro per varkensplaats en levert ongeveer 40 gram groei per dag extra op.'

Mest wordt niet oud

Volgens de Gelderse varkenshouder wordt de mest onder de roosters nooit oud. 'De putten zijn slechts 80 centimeter diep en hebben schuine wanden, waardoor we mest regelmatig via het rioleringssysteem uit de afdelingen afvoeren. Dat alles is positief voor het leef- en werkklimaat. De dieren groeien dan ook gemiddeld 1.011 gram per dag.'

Dat het wel snor zit met de diergezondheid op het bedrijf, bevestigen de gezondheidsgegevens. Als deelnemer aan de Keten Duurzaam Varkensvlees (KDV) levert Liefting vleesvarkens met een Antibioticavrij Leven Garantie. 'De diergezondheid op ons bedrijf is optimaal.'

Dat bewijzen de longscores die KDV elk kwartaal aan de slachtlijn bij Westfort uitvoert. Liefting: 'Slechts 0,3 procent van onze beren en gelten heeft een longaandoening en 0,4 procent pleuritis', zegt de ondernemer. 'De gemiddelde dierdagdosering van 0,2 bevestigt de bovengemiddelde diergezondheid, maar ik blijf optimaliseren.'