Besluit over uitzendverbod vleesverwerkers valt binnen twee weken

Tijdens een debat in de Tweede Kamer over arbeidsmigratie maakte Vijlbrief duidelijk dat een uitzendverbod in beeld blijft als verbeteringen uitblijven. De meeste partijen in de Kamer pleiten voor snelle maatregelen tegen de uitbuiting van arbeidsmigranten. Daarbij wordt vooral gewezen naar slachterijen, waar arbeidsmigranten volgens Kamerleden relatief vaak via uitzendbureaus worden uitgebuit.

De minister noemt verschillende misstanden die volgens hem in de sector voorkomen. Mensen zouden worden onderbetaald en geïntimideerd, arbeidstijden zouden niet correct worden geregistreerd en er zou sprake zijn van geweld. Daarnaast komt ontslag op staande voet relatief vaak voor. Wanneer arbeidsmigranten voor hun huisvesting afhankelijk zijn van het uitzendbureau, kan dat volgens de minister leiden tot dakloosheid.

‘Deze sector zit aan de top van de misstanden’, zegt Vijlbrief. ‘We praten al jaren met de sector en we zien weinig vooruitgang.’

Drukmiddel

Volgens de minister kan een uitzendverbod dienen als drukmiddel om verbeteringen af te dwingen. Op basis van recente gesprekken concludeert hij dat de vooruitgang tot nu toe onvoldoende is.

Vijlbrief heeft de vleesverwerkende industrie daarom tot 15 juni de gelegenheid gegeven om verbetering te laten zien. ‘Ik heb ze een kans gegeven en ik ga het zien.’ Wanneer die verbetering uitblijft, wil hij een uitzendverbod invoeren. In dat geval mogen bedrijven geen personeel meer inhuren via uitzendbureaus en moeten werknemers rechtstreeks in dienst worden genomen. De benodigde algemene maatregel van bestuur heeft de minister hiervoor al voorbereid.

Kritiek van BBB

BBB-Kamerlid Femke Wiersma wijst erop dat vleesverwerkende bedrijven extra onder toezicht staan, waardoor misstanden sneller worden ontdekt. ‘Het is te kort door de bocht. Het gaat echt niet bij elk bedrijf fout. Een uitzendverbod levert grote problemen op voor sommige sectoren.’

Daarnaast benadrukt Wiersma dat uitzendkrachten volgens haar noodzakelijk zijn om schommelingen in de vraag naar arbeid op te vangen. Op dat punt krijgt zij geen steun van de minister. Wel erkent Vijlbrief dat niet elk bedrijf in de sector in de fout gaat.

Beperking arbeidsmigratie

Los van de discussie over de vleesketen pleiten vrijwel alle partijen voor een beperking van arbeidsmigratie, vooral wanneer mensen naar Nederland komen voor laagbetaald werk. Naast de vleesverwerkende industrie worden ook distributiecentra en de tuinbouw genoemd.

‘Ondernemers en uitzendbureaus verdienen hier geld aan, terwijl de problemen bij de samenleving worden gelegd’, vat CDA-Kamerlid Thijs van den Brink samen.

De genoemde problemen hebben betrekking op onder meer huisvesting, dakloosheid en uitbuiting van arbeidsmigranten.

De PVV en SP willen meer controle op arbeidsmigratie door ook voor werknemers uit andere EU-landen een werkvergunning verplicht te stellen. ‘De mogelijkheid is er’, zegt SP-fractievoorzitter Jimmy Dijk. ‘Het mag van Europa.’ Vijlbrief is het daar niet mee eens en verwijst naar het vrije verkeer van personen en diensten binnen de Europese Unie.

Automatisering

Verschillende partijen, waaronder GroenLinks-PvdA en BBB, zien automatisering als een manier om de afhankelijkheid van arbeidsmigranten te verkleinen. Volgens hen kan technologische innovatie bijdragen aan het verminderen van de vraag naar arbeidskrachten.

‘Onder de druk dat ze geen mensen kunnen krijgen, is de innovatie in de tuinbouw heel groot’, zegt Mariëtte Patijn (GroenLinks-PvdA).