%E2%80%98Gezondheidskosten%3A+uitgave+of+investering%3F%E2%80%99

Blog

‘Gezondheidskosten: uitgave of investering?’

Gezondheid Aart van Dam 13 jul 2026 om 08:30uur

De realiteit in de varkenshouderij is duidelijk. Opbrengstprijzen zijn laag en de kosten zijn hoog. Dit zet het rendement onder druk. Waarom nu kosten maken voor betere dierprestaties? De marges zijn flinterdun of zijn al weg. Toch blijven financiële bedrijfsadviseurs technische prestaties en voerkosten benoemen als focuspunten, naast de in- en verkoop van biggen of vleesvarkens. Daar ligt een sleutelrol voor diergezondheid.

Uitval, voederconversie, achterblijvers, afbigpercentage, aantal gespeende biggen. Een kleine greep uit de kengetallen van mesters en vermeerderaars die direct invloed hebben op het rendement. Ook kengetallen die direct worden beïnvloed door diergezondheid.

Als dierenarts bij Zoetis ben ik veel bezig met die dierprestaties, vanuit de hoek van gezondheid. Naast onderzoek en analyseresultaten liggen de technische resultaten mee op tafel. Worden de maatregelen terugbetaald? Zijn de onderzoekskosten te verantwoorden?

In de praktijk zie ik voorbeelden waarbij investeringen in gezondheid zich duidelijk terugbetalen:

APP-vaccinatie: de uitval daalt na het inzetten van een APP-vaccinatie; enkele afdelingen zonder vaccinatie hadden weer meerdere procentpunten hogere uitval.
PRRS-aanpak: een grondige aanpak zorgt vaak voor structureel minder uitval bij gespeende biggen en betere technische resultaten.
PCV2 (circo) vaccineren: vandaag bijna vanzelfsprekend, maar vaccinatie heeft een ziektebeeld dat vroeger zware economische schade veroorzaakte zo goed als doen verdwijnen.

Zelfs zonder perfecte vergelijking is vaak duidelijk: gezonde dieren presteren beter en kosten minder.

Het is mij vaker gezegd dat meer veehouders/adviseurs moeten weten hoe het is om met varkens te werken die vrij zijn van APP, mycoplasma en PRRS. SPF-varkens presteren beter: een lagere uitval, betere groei, minder behandelingen en meer uniformiteit. Zouden we die SPF-ervaring op een of andere manier kunnen verspreiden, dan kon er wel eens meer geïnvesteerd worden in bijvoorbeeld de PRRS-aanpak.

PRRS blijft een belangrijke rem op de prestaties. Het idee dat ‘een beetje PRRS’ wel kan, houdt geen stand wanneer je naar de cijfers kijkt: meer uitval, minder groei en meer variatie kosten elke dag geld.

Vanuit Zoetis begeleid ik varkenshouders en dierenartsen binnen PRRSpectief: de focus ligt op preventie en een structurele aanpak met als doel een stabielere gezondheidsstatus en voorspelbare resultaten. Op de bedrijven die hierin stappen zetten, zien we dat investeren in preventie geen extra kosten vormen, maar juist helpen om vandaag én morgen rendabel te blijven.

Aart van Dam

Varkensdierenarts bij Zoetis

MM-49847