‘Een korte of lange staart aan de slachtlijn’’

Wat in de slachtlijn begon met menselijke metingen van varkensstaarten, worden deze steeds meer geautomatiseerd. Het gaat om het meten van zowel de lengte als eventuele schade aan de staart. Afstemming over de systematiek tussen slachterijen en betrokkenen heeft intussen ook een aftrap gehad, waarbij ik betrokken mocht zijn.

Ik wil jullie graag het volgende meegeven over het fenomeen staartlengte. Want waarom kan een staart langer of korter zijn als je hem meet aan de slachtlijn?

1. Natuurlijke variatie tussen dieren en tussen genetica. Deze variatie is aanzienlijk. Een volwassen staart zonder letsel opgelopen te hebben, kan variëren van bijvoorbeeld 20 centimeter tot meer dan 40 centimeter.  

2. Lengte van het couperen. In het geval van staart couperen is dit natuurlijk een voor de hand liggende reden van een kortere lengte. Een van de sporen van de krulstaartroutes van CoViVa is proberen om de staarten steeds een beetje langer te laten en dit te evalueren.

3. Deelverlies van de staart gedurende het leven. Dit kan gebeuren door de gevolgen van SINS, dus ontstekingen en necrose, waardoor de staart een stukje korter wordt. Vaak zie ik dit gebeuren al vrij jong in het leven, namelijk zelfs al in het kraamhok of als gespeende big. Dit zie ik ook terug in het netwerk dat ik begeleid en ik heb het ook gevonden in mijn onderzoeken voor Tailscan: ontstekingen in het jonge leven zijn mede bepalend voor de uiteindelijke staartlengte. Dit kan optreden met of zonder staartbijten als gevolg.

4. Lengteverlies als gevolg van staartbijten. Uiteraard kan staartbijten leiden tot lengteverlies en vooral ook tot staartschade. Maar jullie zien dat dit slechts een van de mogelijke redenen is.

Het is belangrijk dat we straks ons voordeel kunnen doen met informatie die we verkrijgen vanuit staartmetingen, zowel de lengte als de schade. Ook al is dit allemaal nog sterk in ontwikkeling, het is goed om alvast na te denken over het doel. De informatie kan namelijk verschillende doelen dienen, zoals een benchmark op sectorniveau, maar ook op niveau van kwaliteitsconcepten en natuurlijk – voor mij het belangrijkste – het gebruik van de informatie tot nut van varkenshouders, dierenartsen en adviseurs voor het verbeterproces in de stal. Ook is er interesse in het effect van een varkenshouderij met lange staarten met al dan niet schade op voedselveiligheid.

Dit is een typisch geval van: wordt vervolgd. Ofwel: dit krijgt nog een staartje.

Karien Koenders
Dierenarts en adviseur gezondheidsprogramma’s en veterinair manager van laboratorium Merefelt