EFSA ziet meer Afrikaanse varkenspest in EU

Dit blijkt uit het nieuwste jaarrapport van de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA). Met de terugkeer van de ziekte in Spanje staat de teller van getroffen EU-lidstaten inmiddels op 14.

Vorig jaar was met meer dan een miljoen geanalyseerde monsters van varkens en wilde zwijnen een recordjaar. EFSA benadrukt dat ‘passieve surveillance’ – het melden en testen van zieke of dode dieren – veruit de effectiefste methode bleek om uitbraken op te sporen.

Meer gehouden varkens

In totaal werden onder gehouden varkens 585 uitbraken geregistreerd. Hoewel het een flinke stijging is ten opzichte van 2024, ligt dat aantal nog altijd lager dan in de periode 2018-2023.

De stijging werd vorig jaar grotendeels veroorzaakt door Roemenië, dat verantwoordelijk was voor 81 procent van alle Europese uitbraken. Ook in Kroatië, Estland en Letland nam het aantal besmettingen toe.

Het merendeel van de uitbraken (91 procent) vond plaats op kleinschalige bedrijven met minder dan honderd varkens. Met een duidelijke piek tijdens de zomermaanden.

Bij wilde zwijnen bereikte het aantal uitbraken met 11.036 het hoogste niveau sinds 2021. Hier is Polen de trieste koploper: bijna een op de drie besmette zwijnen werd daar aangetroffen. In tegenstelling tot de gehouden varkens, piekte het virus bij wilde zwijnen in landen als Hongarije, Italië en Slowakije juist in de winter.

Mysterieuze terugkeer in Spanje

De Europese varkenssector had vorig jaar grote zorgen over de herintroductie van het virus in Spanje. In de regio Catalonië werd de ziekte voor het eerst in 31 jaar weer vastgesteld bij wilde zwijnen.

Genetisch onderzoek heeft uitgewezen dat deze specifieke variant niet matcht met de stammen die momenteel in de rest van Europa rondgaan. Hoe het virus in Spanje is terechtgekomen, is vooralsnog een raadsel. Ook in Duitsland werd een zogenaamde translocatie – een onverklaarbare sprong van het virus naar een nieuw gebied – waargenomen.

Bekijk wat we nog meer schreven over Afrikaanse varkenspest

Ondanks de zorgwekkende cijfers meldt EFSA ook successen. In Tsjechië en het zuiden van Italië wierpen regionale bestrijdingscampagnes hun vruchten af. De populatie wilde zwijnen kon daar met succes virusvrij worden gehouden of worden beheerd.

EFSA adviseert de lidstaten dringend om de surveillance – met name het monitoren van dode dieren in de natuur – onverminderd hoog te houden om verdere verspreiding van Afrikaanse varkenspest in 2026 te voorkomen.